{{weatherData.name}} {{weatherData.weather.main}} ℃ {{weatherData.main.temp}}

گزارشی درباره دستاوردهای هنری در سایه بیماری و جنگ

کدخبر : 1859

در سال‌های 1347 تا پایان قرن 17 قاره اروپا در گیر بیماری طاعون بود و با این وجود نه تنها هنرش زنده ماند بلکه شکوفا هم شد. هنرمندان و دانشمندان این دوره از اروپا در معرض خطر بیماری و قحطی بودند و گاهی با مشکلاتی مواجه شدند که حتی تصور آن برای ما ناممکن است. با این وجود راویان تاریخ تنها مرگ را ثبت نکردند، بلکه آثار ادبی و هنری زیادی سرشار از امید و زیبایی هم خلق کردند.

هنرام‌روز-مه‌سیما شکریان: در سال 2012 و در پی شیوع ویروس مرس در سال 2012 افرادی از مردم جهان جان خود را از دست دادند. این روزها نیز جهان درگیر کووید 19 است و زندگی برای مردم دستخوش تغییر شده‌است. در پی شیوع بیماری مرس در سال 2012 روزنامه گاردین مطلبی کوتاه منتشر کرد تا به مردمی که درگیر ترس از اپیدمی بیماری بودند یادآوری کند تاریخ سرشار از چنین اتفاقاتی بوده‌است و بعضی از هنرمندان و دانشمندان بزرگ دستاوردهای علمی و هنری خود را در سایه جنگ و بیماری خلق کرده‌اند.

عصری که هنر اروپایی به سمت شکوه و عظمت می‌رفت، با مرگ و بیماری نیز همراه بود. در سال 1347 ویروس مرگ سیاه - که احتمالاً طاعون بوبونیک بود – با کشتی از ژنو به سیسیل رفت. مورخان تخمین زده‌اند که طاعون حدود یک سوم جمعیت کل اروپا را از بین برد و برخی از شهرهای ایتالیا مثل ونیز حدود 60 در صد از کل جمعیت خود را از دست داده‌اند. 

رنسانس به تازگی آغاز شده بود و طاعون نیز شیوع وحشتناکش را تازه آغاز کرده بود. طاعون چیزی بیشتر از انفجار وحشت در قرون وسطا بود. برای 300 سال طاعون و مرگ به قسمتی ثابت  از زندگی مردم اروپا تبدیل شد. شیوع وحشتناک و مرگ بار این بیماری شهرها را یک از پس از دیگری ویران می‌کرد و یکی از آخرین و وحشتناک ترین دوره‌های شیوع این بیماری در حدود سال 1665 در لندن بود. دانیل دفو نویسنده انگلیسی در کتاب یادداشت‌های سال طاعون به شرح جزئیات ناراحت کننده این روزها اشاره کرده‌است. 

سال 1620 شهر پارلرمو ایتالیا درگیر شیوع مجدد بیماری طاعون شد و می‌توان گفت مردم این شهر را قتل عام کرد. آنتونی ون دایک هنرمند نقاش در حدود سال‌های 1624 نقاشی‌هایی با موضوع طاعون خلق کرد و نمایش داد. ون دایک در در جنوا ایتالیا زندگی و کار می‌کرد جایی که در آن زمان نشانی از شیوع بیماری نبود اما زمانی که به پالرمو رفت خود را در فضایی درگیر مرگ و بیماری دید و این احساس را در آثارش انعکاس داد.  ون دایک نقاشی‌ای از سنت رزالیا کشید تا این قدیس برای فاجعه همه گیر طاعون و شفای بیماران دعا کند. به نظر می‌رسد نقاشی پرتره قدیسه سنت رزالیا اثر هنری است که در آن زمان مورد توجه نقاشان بوده‌است. حتی گفته می‌شود این روزها بعضی از مردم اروپا برای نجات از ویروس کووید 19 نیز از سنت رزالیا کمک می‌گیرند.

DT2728

البته تنها بخشی از آثار ادبی و هنری اروپا در آن زمان به طاعون و مرگ اشاره دارند، چرا که اگر دقیق تر به موضوع نگاه کنید زندگی تمام هنرمندان مطرح اروپایی در سایه طاعون گذشته‌است. هنرمندانی مثل میکل آنژ، رامبراند و بقیه هنرمندانی که در سال‌های 1347 تا 1700 در اروپا زندگی می‌کردند هر آن در معرض خطر شیوع طاعون  بودند. 

برخی از هنرمندان بزرگ ، احتمالاً از جمله هانس هولبین و تیتیان بر اثر ابتلا به طاعون درگذشتند. دیگران هنرمندان سعی کردند تا با آن مبارزه کنند و با آثارشان شواهدی از دوران را ثبت کنند و یا با هنرشان دل مردم را آرام کنند. مثلا بخشی از بهترین آثار تینتورتو نقاش ایتالیایی در ساختمانی برای بنای یادبود قدیسی در ونیز  خلق شد که به باور مردم، از شهر و مردم در مقابل طاعون محافظت کرده ‍‌است. این بنای یادبود با عنوان سنت روکو در ونیز هم اکنون تبدیل به موزه شده‌است.  

NX-48353

با وجود اینکه هنر این دوره اروپا سرشار از تصاویری از مرگ و بیماری است اما سرشار از امید هم هست. هنرمندان در سال‌های 1500 و 1600 میلادی گنجینه‌های ارزشمندی از آثار هنری خلق کردند. هنرمندان با وجود  نا امیدی دست به بازافرینی  زیبایی زندگی نیز زده‌اند. 

این روزها با وجود پیشرفت تکنولوژی مردم اروپای مدرن و تمام دنیا از بلایای همه گیری که می‌توانند زندگی بشر را تهدید کند می‌ترسند و تصور می‌کنند یک بلای طبیعی و فاجعه انسانی منجر به سقوط کامل است اما در طول تاریخ انسان و زمین بارها در برابر بیماری ها و بلاهای طبیعی و حتی جنگ‌ها تخریب شدند و درگیر بلاهایی بودند که ما به سختی می‌توانیم آن‌ها را تصور کنیم. اما به کلیسای سنت پل در انگلستان نگاه کنید. این کلیسا در دل شهری بود  که در سال 1665 در پی طاعون از بین رفت و در گیر آتش سوزی بزرگی نیز شد اما بعد ها بازسازی شد و تا به امروز دیدنی و زیبا است.

1200px-St_Pauls_aerial

یا کتاب عشق در سال‌های وبا گابریل گارسیا مارکز را بخوانید. این کتاب سرشار از روایت‌هایی تلخ درباره بیماری است اما جزئیاتی از عشقی انسان و ماندگار را هم شرح می‌دهد. یا زمانی که روسیه درگیر جنگ و تغییرات اجتماعی بود اثری ادبی مانند رمان دکتر ژیواگو خلق شد که به روابط انسانی و امید و آرزوهای مردم درگیر این تغییرات می‌پردازد.

ok

شهر برلین نیز محل رخ دادن بسیاری از رویدادهای مهم تاریخی آلمان بوده‌است. پس از سقوط نازی‌ها و پایان یافتن جنگ جهانی دوم، این شهر بین چهار قدرت بزرگ جهان، آمریکا، فرانسه، بریتانیا و اتحاد جماهیر شوروی تقسیم شد. در سال 1961 سرانجام جدایی دو بخش از آلمان با ساختن دیوار در برلین قطعی شد و تا تاریخ 9 نوامبر سال 1989 و زمان تخریب این دیوار مردم این شهر درگیر جنگ و نا برابری بودند. این دیوار بستری برای آفرینش آثاری هنری بود که از صلح سخن می‌گفتند و امروز در آلمان تکه‌های کوچک این دیوار تخریب شده به عنوان یادگاری از روزهای سخت نگهداری و فروخته می‌شود.

9055c3f

یا به نقاشی گرنیکا اثر هنرمند اسپانیایی پیکاسو نگاه کنید. این اثر روایتی تلخ از بمباران دهکده گرنیکا در شمال اسپانیا است و مرگ و جنگ را به تصویر می‌کشد. پیکاسو در 1937 زمانی که خبر بمباران این دهکده را در پی جنگ داخلی اسپانیا (سرزمین پیکاسو) را شنید، این نقاشی را خلق کرد. تابلوی گرنیکا در  همان سال در فرانسه به نمایش درآمد و با وجود روایت تلخی که داشت مورد توجه قرار گرفت. هر اثر هنری حتی با موضوع جنگ پیامی از امید و آفرینش برای مخاطب دارد.

فراموش نکنید که انسان همواره امیدوار، مقاوم و انعطاف پذیر است.

download (1)

 

ارسال نظر:

  • پربازدیدترین ها
  • پربحث ترین ها